Onzichtbaar maakt onbemind
In sommige gemeenschappen groeien kinderen op die nauwelijks gezien worden. Niet omdat ze er niet zijn, maar omdat er niet over hen wordt gesproken. Omdat ze binnenblijven vanwege hun handicap. Hun bestaan wordt verklaard met angst, geloof of schaamte.
In verschillende dorpen in Sierra Leone ontstaat vaak hetzelfde beeld: Kinderen met een handicap zijn vervloekt. Ze zouden zijn bezeten door een boze geest. Dat idee bepaalt hoe er met deze kinderen wordt omgegaan. Het leidt tot angst. En angst leidt tot buitensluiting. Zoals in het geval van Joshua.
Oplossing dichtbij
Joshua (6) brengt zijn dagen door in de deuropening van zijn huis in Sierra Leone. Hij zit op een felrode speelgoedauto en kijkt naar kinderen die buiten spelen. Ondanks dat hij vrolijk is, mag hij niet meedoen en blijft waar hij is. Alleen zijn broer en zus komen langs. Andere kinderen spelen niet met hem. Hun ouders hebben gezegd dat Joshua bezeten is. Zijn wereld is klein. Alles stopt bij de drempel. En dus stopt zijn ontwikkeling ook.
Voor veel kinderen lijkt de oplossing dichtbij. Toegang tot gezondheidszorg en onderwijs. Ondersteuning voor het gezin. Een veilige plek om te leren en te spelen. Want dan kunnen deze kinderen zich ontwikkelen. Geen grote ingrepen, maar groots omdat ze juist álles veranderen.
Kwestie van leven of dood
Voor andere kinderen is de hulpvraag nog urgenter. En gaat het om een kwestie van leven of dood. Daar mist de juiste zorg, therapie of medicatie. Maar een diagnose ontbreekt bijna altijd voor deze kinderen. Want als je als ouder in armoede leeft, heb je niet de middelen om de juiste hulp te krijgen voor je kind. En hulp, dat is nou juist wat deze kinderen zo hard nodig hebben. Dat bewijst het verhaal van Alhaji.
Alhaji is tien jaar oud, maar oogt veel jonger. Zijn moeder is vetrokken, zijn vader overleden. Oma Reba zorgt voor hem. Vanwege een hersenbeschadiging kan Alhaji niet staan of lopen. Zelfstandig eten, drinken of aangeven dat hij naar de wc moet evenmin. Voor vrijwel alles is Alhaji afhankelijk van zijn oma. En dat wordt pijnlijk duidelijk in de toekomst als er niks verandert: “Als ik sterf, zal hij ook sterven”, vertelt Reba. Want niemand wil dan voor hem zorgen.
-
Alhaji krijgt wat te drinken van zijn oma © Foto: Chiara Beltramini
Naast oma is er nog één iemand die Alhaji accepteert zoals hij is: Alusine. Hij speelt soms met Alhaji en neemt het op voor zijn vriend, als die weer eens wordt uitgescholden. Prachtig, maar Reba weet ook dat Alusine niet de zorg kan overnemen.
De sleutel ligt dichtbij
Verandering begint vaak in de gemeenschap zelf. Mensen die de taal spreken en de context begrijpen, weten wat nodig is. Zij kunnen gezinnen ondersteunen. Zij kunnen stigma doorbreken. En zij kunnen ervoor zorgen dat kinderen weer zichtbaar worden.
Dat vraagt om mensen die dichtbij staan. Zoals Poreh, zorgcoördinator bij Weofod, een organisatie in Sierra Leone die kinderen met een beperking signaleert en ondersteunt. Hij ziet wat Alhaji nodig heeft. “Bij Weofod kunnen we hem medische ondersteuning bieden. Dat heeft hij nodig.” Want als hij die kans krijgt, kan hij zich ontwikkelen en net als andere kinderen meedoen.
Bekijk deze video voor het verhaal van Alhaji.
Hoop is een werkwoord
Waar anderen muren zien, ziet het team van zorgprofessionals kansen. Voor Annabel betekent dat: een plan voor medische begeleiding. En voor haar moeder moet er perspectief op inkomen komen en steun uit de buurt. Maar ook uiteraard een droge en veilige slaapplek, minder dreiging vanuit de omgeving, een eerste oefening fysiotherapie. Elke kleine stap brengt een betere toekomst dichterbij.
